W sieci dostępny jest przedostatni odcinek bitcoinowej serii internetowej poświęconej startupom. Po raz pierwszy bohaterami są projekty non-profit: w rywalizacji biorą udział trzy inicjatywy zaangażowane w obronę prywatności, praw człowieka oraz integralności dokumentów publicznych z wykorzystaniem technologii zdecentralizowanych i Bitcoina.
Po trzech odcinkach poświęconych startupom for-profit, o których pisaliśmy w ostatnich tygodniach, Cypher Tank otwiera drzwi PoW.space w Lugano dla sektora organizacji non-profit. Na platformie Rumble opublikowano czwarty odcinek serii internetowej zrealizowanej w Lugano w październiku ubiegłego roku podczas Plan ₿ Week, który po raz pierwszy stawia w centrum uwagi projekty wykorzystujące Bitcoina i technologie zdecentralizowane do obrony praw podstawowych, zapewnienia prywatności oraz ochrony integralności informacji.
Również w tym odcinku — prowadzonym tym razem przez Joe Nakamoto, dziennikarza specjalizującego się w badaniu wpływu najbardziej znanej waluty cyfrowej na gospodarki wschodzące, a także jednego z głównych moderatorów Plan ₿ Forum w Lugano — uczestnicy zaprezentowali swoje inicjatywy przed wyjątkowym jury, rywalizując o bezzwrotne granty w wysokości 40 000, 60 000 i 100 000 dolarów, które muszą zostać wykorzystane, mając bazę nad brzegiem jeziora Ceresio.
Wyjątkowe jury oceniło projekty o wysokim wpływie społecznym
W ocenie trzech projektów non-profit wzięło udział pięć czołowych postaci międzynarodowego ekosystemu Bitcoina. Na czele tzw. „Honeybadger judges” stanął Adam Back — legenda ruchu cypherpunk i twórca Hashcash, systemu proof-of-work cytowanego przez Satoshiego Nakamoto w oryginalnym white paperze Bitcoina. Back jest także CEO Blockstream i twórcą Liquid — sidechainu Bitcoina umożliwiającego poufne transakcje.
Towarzyszyli mu: Jorge Jraissati, prezes Economic Inclusion Group, organizacji walczącej ze zjawiskiem de-bankingu i „uzbrajania” danych bankowych przeciwko obywatelom; islandzka aktywistka Sunna Ævarsdóttir — była parlamentarzystka Pirate Party (2016–2024) i globalna dyrektorka Courage Foundation; Matt Odell, współzałożyciel OpenSats; oraz Jonathan Bier, członek zarządu fundacji Brink.
Trzy projekty — trzy fundamentalne batalie
Pierwszy projekt w konkursie (BTC Coalition & FreedomTech Embassy Network) został zaprezentowany przez Lyudmylę Kozlovską, założycielkę Fundacji Otwarty Dialog oraz liderkę BTC Coalition. Kozlovska działa aktywnie w obszarze obrony praw człowieka od ponad szesnastu lat, dlatego jej wystąpienie było również okazją do podzielenia się z jurorami (oraz publicznością webserii) swoją walką z tym, co określa jako „transnarodowe represje finansowe”: wykorzystywaniem danych finansowych, podróżnych i komunikacyjnych przez reżimy autorytarne w celu uderzania w aktywistów, deweloperów i obrońców praw człowieka również poza granicami państw.
Jej projekt koncentruje się na dwóch strategiach: ukierunkowanym rzecznictwie w Stanach Zjednoczonych, Szwajcarii i Unii Europejskiej — jurysdykcjach wyznaczających globalne standardy — oraz na rozwoju FreedomTech Embassy Network, sieci aktywistów pukających do drzwi polityków, aby wyjaśniać, dlaczego prywatność w płatnościach nie jest przestępstwem, lecz kluczowym narzędziem obrony praw człowieka.
Kozlovska przytoczyła jako konkretny przykład własną sprawę: w latach 2021 i 2022 agenci służb specjalnych Kazachstanu mieli próbować uzyskać jej dane dotyczące podróży, komunikacji (e-maile, wiadomości, połączenia) oraz finansów za pośrednictwem belgijskiego systemu sądownictwa, pokazując — jak podkreśliła w trakcie swojego wystąpienia — w jaki sposób i do jakiego stopnia instrumenty międzynarodowej współpracy mogą być nadużywane do celów represyjnych.
Następnie zaprezentowano kolejną startupową inicjatywę, założoną przez Dana Goulda i Fabiana Jahra, którzy przedstawili PISA: projekt łączący PayJoin oraz CISA (Cross-Input Signature Aggregation) w celu poprawy prywatności w sieci Bitcoin. PayJoin to protokół umożliwiający dwóm osobom połączenie swoich transakcji, przełamując fundamentalne założenie, na którym opiera się nadzór on-chain: że wszystkie inputy jednej transakcji pochodzą od tej samej osoby. Obecnie, dzięki partnerstwom z portfelami takimi jak Bull Bitcoin i Cake, rejestrowanych jest — według prezentujących — już ponad tysiąc PayJoin dziennie. CISA natomiast umożliwia agregowanie wielu podpisów w jeden, znacząco obniżając koszty.
Kluczową ideą PISA jest uczynienie prywatnych transakcji bezpieczniejszymi, a jednocześnie tańszymi od standardowych — a więc stworzenie realnego bodźca do masowej adopcji. Jak wyjaśnił Gould podczas prezentacji, jeśli obecna wersja PayJoin poprawia prywatność tak, jak protokół HTTPS poprawił bezpieczeństwo internetu, to wersja wielostronna z CISA wyniesie ją na jakościowo wyższy poziom: transakcje staną się nierozróżnialne, co uczyni śledzenie przepływów niemal niemożliwym. Projekt, już finansowany przez OpenSats, otrzymał wyraźną aprobatę Adama Backa, który podkreślił, że koncepcja jest zgodna z zasadą cypherpunk: budować kod, a nie regulacje.
Ostatni pitch w czwartym odcinku należał do Rafaela Cordona oraz znanego Petera Todda — prelegenta Plan ₿ Forum w Lugano — i dotyczył projektu „Immutable History Chapter 2: Lugano”. Oparty na OpenTimestamps — protokole znaczników czasu na Bitcoinie stworzonym przez Todda w 2016 roku — oraz na SimpleProof, startupie założonym przez Cordona i zarządzanym przez Carlosa Toriello, projekt proponuje wykorzystanie blockchaina Bitcoina do ochrony integralności dokumentów publicznych.
W prezentacji przywołano również przykład Gwatemali oraz arkuszy zliczania głosów wyborczych (tally sheets), aby pokazać, jak w erze AI coraz trudniejsze staje się odróżnienie autentyku od manipulacji. W tym kontekście zakotwiczenie dokumentu w blockchainie Bitcoina pozwala poświadczyć, że dany plik istniał dokładnie w takiej formie w określonym momencie historycznym, czyniąc każdą późniejszą modyfikację widoczną.
Werdykty i pula nagród
Po zakończeniu prezentacji na scenie pojawił się Giacomo Zucco, reprezentujący Plan ₿ Network, aby ogłosić ostateczne werdykty. Trzy projekty, wcześniej wybrane w preselekcji, rywalizowały o nagrody w wysokości 40 000, 60 000 i 100 000 dolarów — wszystkie w formie bezzwrotnych grantów uzależnionych od udziału w programie rezydencyjnym w Lugano.
Czy jesteście ciekawi, kto zdobył zwycięstwo i które projekty otrzymały najwyższe finansowanie? Więcej można dowiedzieć się, oglądając pełny odcinek dostępny bezpłatnie na Rumble oraz zaprezentowany w premierze „na żywo” w poniedziałek 23 lutego w Patio PoW.space w Lugano.
Źródło: tio.ch
