Ostatnie tygodnie przyniosły bezprecedensowe wzmożenie nastrojów antyimigranckich. Są one pochodną kampanii nienawiści prowadzonej przez coraz bardziej brunatne środowiska prawicowe w Polsce. Ich akcje „w obronie granic” mogą być reżyserowane na Kremlu. Państwo skapitulowało przed faszystami i normalizuje ich agendę.
Ksenofobiczna narracja opanowuje polityczny mainstream, normalizując wezwania do przemocy i zachowania przywodzące na myśl duszny, antysemicki klimat lat 30. XX w. O ile zakorzeniony kulturowo antysemityzm w kraju bez Żydów pozostaje faktem, o tyle współczesną figurą Żyda jako głównego obiektu narastającej nienawiści stał się migrant o ciemnej skórze. „Brudas”, „ciapaty”, rzekomo zagrażający polskości obcy. Dehumanizowany i demonizowany na faszystowską modłę.
Ostatnim akordem kampanii, mającej swojej korzenie w haniebnych słowach Jarosława Kaczyńskiego o roznoszących pasożyty uchodźcach z 2015 r., jest działalność samozwańczych „obrońców granic” pod kierunkiem lidera Ruchu Narodowego i niedoszłego posła PiS, organizatora Marszu Niepodległości Roberta Bąkiewicza.
Od kilku tygodni bojówki Bąkiewicza terroryzują polsko-niemieckie pogranicze w pogoni za wyimaginowanym zalewem imigrantów, których pod osłoną nocy mają podrzucać Polsce jej odwieczni wrogowie — Niemcy. Patronat nad nimi obejmują na wyścigi politycy PiS i faszyzującej Konfederacji. Pozytywnie do ich działalności ustosunkował się także ustępujący prezydent Andrzej Duda.
Bojówkarze Ruchu Obrony Granic zakłócają pracę Straży Granicznej, prawem kaduka przyznają sobie prawo do kontroli ruchu granicznego, zatrzymywania pojazdów, organizują przemarsze, nagrywają wezwania, prowadzą zbiórki, występują w parlamencie. W internecie dostępne są nagrania także z ich „interwencji”, którym towarzyszy przemoc — werbalna i fizyczna. Wszystko w imię obrony Polski i tradycyjnych wartości przed imigrancką zarazą z Brukseli i Berlina.
Wróg urojony
Co charakterystyczne, Bąkiewicz i jego towarzysze walczą z nieobecnym wrogiem. Inwazja nielegalnych migrantów jest mitem, wykreowanym całkowicie sztucznie, by wpływać na nastroje społeczne i destabilizować państwo, zgodnie z najlepszymi wzorcami rosyjskiej propagandy. Statystyki są jednoznaczne — Niemcy zawracają do Polski głównie Ukraińców bez prawa wjazdu, nie migrantów z Afryki i Bliskiego Wschodu. Ich liczba w ostatnich miesiącach jest niższa niż rok wcześniej i nie ma żadnego znaczenia w sensie makro.
W świetle powyższego zdumiewa, że „obrońcy granic” — regularnie rejestrowani w kompromitujących dla nich lub przynajmniej żenujących sytuacjach — mają zerowe poczucie własnej śmieszności (nie mówiąc o wstydzie). W obliczu rosyjskiej agresji na Ukrainę i poważnego zagrożenia dla wschodniej flanki NATO pełni sił witalnych ludzie za główne wyzwanie dla bezpieczeństwa państwa uznają niemiecki spisek mający „zmigrancić” Polskę.
To groteska — gdy ukraińscy żołnierze walczą z dokonującymi zbrodni wojennych żołdakami Putina, narodowcy prężą muskuły przed napotykanymi sporadycznie bezbronnymi cywilami. Dla animuszu imaginują sobie ich „hordy” i wpisują to starcie w „odwieczny konflikt” niemiecko-polski. Narodowa tromtadracja sięga zenitu.
Tymczasem duży, blisko 40-milionowy europejski kraj, zmierza w kierunku katastrofy demograficznej i świeżej krwi potrzebuje jak kania dżdżu. Kurcząca się Polska — wbrew rojeniom nacjonalistów — nie będzie Polską wielką. Nie mówiąc już o wyzwaniach na rynku pracy.
Nie zmienia to faktu, że istotna część społeczeństwa żyje w swoistym matriksie — w świecie lęków urojonych. Ta zbiorowa podatność na manipulacje przestaje jednak dziwić, gdy uświadomimy sobie, że ksenofobiczna, rasistowska narracja polityczno-medialna nie napotyka na kontrnarrację obozu demokratycznego: liberałowie oddali tę walkę walkowerem. Graniczna tragifarsa coraz bardziej zatruwa życie publiczne — wbrew zdrowemu rozsądkowi, logice i elementarnej przyzwoitości.
Atmosfera jest pogromowa. Histeria skrajnej prawicy — którą wcześniej można było traktować jako swoisty folklor — zaczyna realnie kształtować nastroje społeczne. W Zamościu „zaniepokojeni” mieszkańcy dzwonili do straży miejskiej i policji, bo „po rynku kręcą się imigranci” (sic). Doszło do werbalnych ataków na zagranicznych uczestników międzynarodowego festiwalu. Nienawistne, haniebne marsze narodowców przeszły ostatnio ulicami między innymi Koszalina i Łodzi. To nic, że miały marginalną frekwencję — istotniejsze, że nie napotkały żadnego sprzeciwu, symbolicznie zakotwiczając faszystowskie hasła w przestrzeni publicznej i zastraszając mieszkańców.
Kapitulacja rządu
Co w tej sytuacji robi państwo? Można odnieść wrażenie, że abdykuje i kapituluje przed faszystami.
Rząd relatywnie długo milczał, a następnie ogłosił wprowadzenie kontroli na granicy z Litwą i Niemcami — niejako legitymizując działania bojówkarzy. Czy uspokoił tym sytuację? Nie. Czy przyniosło mu to polityczne punkty? Nie. Bojówkarze dostali potwierdzenie, że mają rację, a rząd jest słaby i godny pogardy — wystarczy zapoznać się z komentarzami w zblatowanych z nimi ośrodkach prawicowej propagandy i w mediach społecznościowych. Liberalna część opinii publicznej ma prawo czuć się zdezorientowana, a nawet zdradzona i porzucona.
Schemat, w którym rządzący w Polsce od wyborów w 2023 r. obóz demokratyczny przesuwa się nieustannie na prawo, zaczynając przejmować postulaty i retorykę skrajnej prawicy, to smutna rzeczywistość. Tymczasem wobec liberalnych wyborców stosowany jest szantaż moralny — siedźcie cicho i zaciskajcie zęby, bo w innym wypadku do władzy wróci PiS.
Problem polega na tym, że utrata wiarygodności rządzących i oswajanie faszystowskiej narracji dodaje skrzydeł już nie tylko PiS-owi, ale i bardziej ekstremistycznej Konfederacji. Co więcej, granice pomiędzy PiS-em a Konfederacją się zacierają. Ba! Na prawo od Konfederacji wyrosła (a w zasadzie dokonała secesji) partia Grzegorza Brauna, która w sondażach zaczyna przekraczać próg wyborczy. Konkurencja na prawicy jedynie się nakręca, a o cywilizowanym konserwatyzmie jako jej obliczu ideowym dawno nikt nie słyszał.
Przemysław Czarnek, Mariusz Błaszczak, Patryk Jaki, Dominik Tarczyński, Krzysztof Bosak i Grzegorz Braun grają dziś światopoglądowo w jednej drużynie. I prześcigają się w zabiegach o atencję Bąkiewicza i wspieraniu Ruchu Obrony Granic. Krzysztof Bosak wysunął postulat „nadania uprawnień formacjom obywatelskim”. Dobromir Sośnierz, były poseł Konfederacji, uważa, że „nachodźcom” należy się „kula w łeb”. Prawicowi blogerzy tworzą tymczasem na X obszerne listy „niemieckich agentów wpływu”.
W tym cyrku każdy ma swoją rolę — Bosak to uprzejmy, ubrany w garnitur „naziol” z ludzką twarzą, który bryluje w telewizji; Braun — nieustannie przesuwający granice harcownik, który oswaja agresję i przemoc w życiu publicznym; Jaki i Tarczyński w nierównej walce dają bohaterski odpór, dybiącym na Polskę brukselskim eurokratom. Eksministrowie Czarnek i Błaszczak — jako chłopcy na posyłki Jarosława Kaczyńskiego — nadają sprawie odpowiednią polityczną wagę.
Rząd dusz sprawuje skrajna prawica
Powieść science fiction „Człowiek z Wysokiego Zamku” Philipa K. Dicka przedstawia alternatywną historię świata, w której nazistowskie Niemcy wygrały wojnę i podporządkowały sobie Stany Zjednoczone. W jej serialowej adaptacji jest scena, w której jeden z liderów antynazistowskiego ruchu oporu w USA uzasadnia konieczność podjęcia drastycznych działań przeciw okupantom i ich kolaborantom. Jego towarzyszka protestuje, wskazując, że doprowadzi to do tego, że „Staniemy się tacy jak oni”. Otrzymuje na to ripostę „Bardzo dobrze. Żeby wygrać, musimy być gorsi”.
Podobna filozofia zdaje się też przyświecać rządzącym, którym wydaje się, że w ten sposób wylewają oliwę na brunatne fale, odpowiadając na autentyczne społeczne lęki. W rzeczywistości jednak jedynie je walidują, a umowny faszysta może triumfalnie zakrzyknąć „A nie mówiłem!”. I jeszcze, po co głosować na demokratów przeciwko PiS-owi, skoro na końcu stają się demokratami tylko z nazwy? Co zmieniają inne personalia i etykietki u steru państwa, jeśli nowa władza tak samo łamie prawa człowieka? Niech przykładem będą nielegalne pushbacki na granicy z Białorusią (które — jako opozycja — ta władza sama zwalczała).
W kampanii wyborczej z powszechnie uważanego za liberalnego i kojarzonego z paradami równości Rafała Trzaskowskiego usiłowano zrobić człowieka o poglądach centroprawicowych. W efekcie stracił szacunek części własnych wyborców, alienował lewicowy elektorat, a dla „prawaków” stał się obiektem kpin. Ludzie zwracali uwagę, że kompletnie już nie wiedzą, za czym się opowiada — utracił wiarygodność. Dlaczego głosować na kogoś, kto dla zdobycia władzy zaprzeczy samemu sobie i powie (niemal) wszystko? Jest to postawa bardzo charakterystyczna dla Koalicji Obywatelskiej.
Bywa, że wyborcy cenią autentyczność i wierność własnym przekonaniom bardziej niż poglądy, co zdają się potwierdzać sondażowe przepływy pomiędzy Sławomirem Mentzenem a Adrianem Zandbergiem. To także powód, dla którego startujący do Senatu w 2019 r. Paweł Kasprzak, lider Obywateli RP, zebrał 15 proc. głosów. Jako ideowy naturszczyk kontestował także Koalicję Obywatelską i ówczesny „pakt senacki”.
I choć był teoretycznie znienawidzony przez prawicę, wśród jego wyborców było wielu dzisiejszych „antysystemowych” konfederatów. Szanowali go za wyrazistość, której sednem była konsekwentnie ideowa postawa i prymat zasad (praw człowieka i praworządności) nad typowym politycznym oportunizmem.
Bezideowość, pustka intelektualna, indolencja i koniunkturalizm rządzących oznaczają, że kierunek dryfu politycznego mainstreamu wyznacza coraz bardziej faszyzująca prawica. To ona kształtuje dziś nurt debaty publicznej — ku naszej zgubie.
Kreml lubi to
Błędne kalkulacje polityczne w żadnej mierze nie zwalniają rządzących z obowiązku reakcji i postawienia tamy odradzającemu się faszyzmowi.
Polskie prawo dostarcza w tym celu adekwatnych podstaw prawnych. Konstytucja zakazuje istnienia „partii politycznych i innych organizacji odwołujących się w swoich programach do totalitarnych metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu, a także tych, których program lub działalność zakłada lub dopuszcza nienawiść rasową i narodowościową, stosowanie przemocy w celu zdobycia władzy lub wpływu na politykę państwa”. Podkreślmy — mowa o organizacjach dopuszczających nienawiść rasową lub narodowościową.
Artykuł 227 Kodeksu karnego stanowi natomiast: „Kto, podając się za funkcjonariusza publicznego albo wyzyskując błędne przeświadczenie o tym innej osoby, wykonuje czynność związaną z jego funkcją, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do roku.” Co w sposób oczywisty można — i należy — odnieść do granicznych „posterunków” antyimigranckich, które organizują ubrani w odblaskowe kamizelki bojówkarze. Penalizowane są także wszelkiego rodzaju groźby i przestępstwa z nienawiści, a także zakłócanie porządku publicznego.
Katalog „wartości”, do których odwołują się narodowcy, jest całkowicie zbieżny z oficjalną ideologią i retoryką Kremla, broniącego tradycji przed zgniłym Zachodem i „Gejropą”. Mamy wszelkie przesłanki, by zakładać, że środowiska prawicowe są głęboko zinfiltrowane, stanowiąc ekspozyturę rosyjskich wpływów. Córka Bąkiewicza jest polską koordynatorką ultrakonserwatywnej organizacji CitizenGO, sponsorowanej przez rosyjskiego oligarchę Konstantina Małofiejewa, który współfinansował agresję przeciwko Ukrainie, począwszy od 2014 r. Związki z Kremlem mają także fundamentaliści z think tanku Ordo Iuris o tożsamej orientacji ideowej.
Uzupełnijmy także, że — obok kampanii wymierzonych w migrantów z Afryki i Azji — równolegle prowadzona jest nagonka antyukraińska, a stosunek społeczeństwa do uchodźców z Ukrainy stale się pogarsza. Prym w tych działaniach wiodą — w różnym stopniu — te same środowiska, które w tym wypadku kreują się na obrońców pamięci pomordowanych w rzezi wołyńskiej, co płynnie łączy im się z walką z rzekomą dyskryminacją Polaków we własnym kraju.
Demokracja bezzębna
Choć specjaliści od dezinformacji, eksperci od bezpieczeństwa i wojny hybrydowej, w tym byli szefowie służb specjalnych, trąbią na alarm, można odnieść wrażenie, że są głosem wołającego na puszczy. Co więcej, w ostatnich tygodniach mnożą się także incydenty antyukraińskie, a w przestrzeni internetowej pojawiają kolejne fake newsy i kampanie nienawiści, mające podsycać antagonizmy pomiędzy Polakami a Ukraińcami.
Przez lata praktycznie nieniepokojony działał ruch tzw. kamratów, założony przez Wojciecha Olszańskiego, który stanowi kwintesencję prawicowego ekstremizmu. Żadnych poważnych konsekwencji nie poniósł dotąd europoseł i kandydat na prezydenta Grzegorz Braun, którego kolejne ekscesy odbywają się na oczach całej Polski — od ataku gaśnicą na sejmową menorę po niedawne zniszczenie wystawy (również w Sejmie), poświęconej historiom młodych osób ze społeczności LGBT+.
W ostatnim tygodniu agresywni działacze Konfederacji Korony Polskiej Brauna zakłócali upamiętnienie Żydów pomordowanych w Jedwabnem przez polskich mieszkańców miasta w czasie drugiej wojny światowej. Sam Braun zablokował drogę i usiłował dokonać „obywatelskiego zatrzymania” naczelnego rabina Polski Michaela Schudricha. Tego samego dnia w radiowym wywiadzie Braun powiedział, że „komory gazowe w Auschwitz to fake”.
Przypominając słynne słowa historyka Mariana Turskiego, który przeżył Holokaust: „Auschwitz nie spadło z nieba”.
Kraje takie jak Francja i Rumunia potrafiły ostatnio spacyfikować rodzime siły prokremlowskie. Skazanie liderki francuskiego Zjednoczenia Narodowego Marine Le Pen za malwersacje finansowe wykluczyło ją z udziału w wyborach prezydenckich. Na podstawie rosyjskiej ingerencji w kampanię wyborczą Rumunia unieważniła pierwszą turę wyborów prezydenckich. Prorosyjski kandydat Calin Georgescu otrzymał zarzuty karne i został wykluczony z udziału w wyborach. Służby antykorupcyjne, odpowiedzialne za bezpieczeństwo państwa i instytucje wymiaru sprawiedliwości zadziałały w tych krajach skutecznie.
Demokracja walcząca Donalda Tuska to słuszna idea, niemniej jak dotąd okazuje się ona pustosłowiem przynajmniej z dwóch powodów — braku poważnych rozliczeń nadużyć czasów PiS oraz braku stanowczej reakcji na bojówki obrońców granic.
Zamiast demokracji walczącej mamy demokrację bezzębną. Patologie się zwalcza, a nie normalizuje.
Źródło: onet.pl
