24 czerwca 2025 roku Prezes Fundacji Otwarty Dialog Lyudmyla Kozlovska wzięła udział w wysłuchaniu na forum Komisji Praw Człowieka Toma Lantosa w Kongresie USA, gdzie w charakterze świadka zeznawała w sprawie ponadnarodowych represji (ang. transnational repression) i naruszania praw człowieka do wolności finansowej.
Nasze doświadczenia obejmują zarówno bycie celem, jak i walkę z autorytarnymi reżimami próbującymi atakować swoich krytyków za granicą.
Nielegalna inwigilacja, złośliwe ściganie, pomoc prawna i nadużycia w zakresie cyberbezpieczeństwa, pozwy SLAPP (strategiczne postępowanie sądowe przeciwko udziałowi społecznemu, ang. strategic lawsuits against public participation), groźby, prześladowania współpracowników i członków rodziny, uprowadzenia i zabójstwa to tylko niektóre z typowych instrumentów, które stosują reżimy autorytarne. Jednym z najbardziej wyrafinowanych, perfidnych i cieszących się złą sławą jest wśród nich manipulacja zachodnim wymiarem sprawiedliwości i systemami finansowymi w celu nieuprawnionego uzyskania i wykorzystania danych bankowych. Prowadzi to do problemów systemowych, od wykluczenia finansowego po fabrykowanie spraw karnych przeciwko oponentom reżimów, co jest możliwe dzięki nadużywaniu przepisów AML/CFT (przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, ang. Anti-Money Laundering/Counter-Terrorism Financing) w USA, UE i innych krajach zachodnich.
Lyudmyla przedstawiła między innymi bardzo niepokojący przypadek prześladowania kazachskiego przedsiębiorcy i obrońcy praw człowieka Barlyka Mendygaziyeva. Ze względu na jego działalność filantropijną i działalność na rzecz praw człowieka, Barlyk, będąc rezydentem USA, stanął w obliczu zamknięcia swoich kont bankowych, a jego brat, Bekizhan, był więziony i torturowany w Kazachstanie. Lyudmyla opisała również, jak kazachstańscy agenci służb specjalnych próbowali usunąć raporty ODF na temat łamania praw człowieka w Kazachstanie, składając w Belgii fałszywe skargi o zniesławienie. Tego samego rodzaju działania przeciwko nam podjął także kirgiski Bakai Bank – istotny element mechanizmu omijania sankcji nałożonych na Rosję z powodu jej agresji na Ukrainę, co obszernie dokumentowaliśmy w naszych opracowaniach.
Jak na ponadnarodowe represje powinny reagować Stany Zjednoczone i inne kraje demokratyczne?
- Zaprzestać udostępniania informacji wywiadowczych, prawnych i innych wrażliwych danych osobowych państwom autorytarnym;
- Zreformować nadmiernie restrykcyjne i niejasne ramy AML (w tym na poziomie G7, zalecenia FATF i amerykańskie regulacje) i opracować skuteczne środki zaradcze przeciwko ich nadużywaniu;
- Zwalczać SLAPPy powiązane z zagranicznymi rządami i ich agentami;
- Objąć ochroną dysydentów, uchodźców politycznych, ich współpracowników i społeczności diaspory; bronić ich prywatności i wolności słowa;
- Dokładnie badać wszystkie zgłoszone nadużycia – zarówno pozasądowe, jak i te związane z nadużyciem władzy;
- Konsekwentnie stosować Globalną Ustawę Magnitskiego wobec osób łamiących prawa człowieka na całym świecie w celu pociągnięcia ich do odpowiedzialności;
- Rygorystycznie egzekwować sankcje wobec wrogich i zbójeckich (tzw. ang. rogue states), nieprzestrzegających prawa międzynarodowego państw, przede wszystkim wobec Rosji, ich partnerów i pośredników;
- Uznać korzystną rolę i zapewnić przyjazne otoczenie regulacyjne dla transakcji peer-to-peer, szyfrowanych narzędzi komunikacyjnych i Bitcoina w promowaniu praw człowieka i umożliwianiu pracy humanitarnej.
Przesłuchaniu pn. „Transnarodowe represje: Trendy i podejścia polityczne” przewodniczył Rep. James P. McGovern i obejmowało ono zeznania następujących świadków:
- Yana Gorokhovskaia, dyrektorka ds. strategii i badań, Freedom House
- Lyudmyla Kozlovska, prezeska Fundacji Otwarty Dialog
- Ahmad Noorani, redaktor, Fact Focus
- Ria Chakrabarty, starsza dyrektorka ds. polityki, Hindus for Human Rights
- Joey Siu, rzeczniczka prasowa, Amnesty International Hong Kong Overseas
- Paulo Figueiredo, dziennikarz śledczy.
W 1983 roku kongresmeni Tom Lantos i John Edward Porter założyli dwupartyjną organizację Congressional Human Rights Caucus (CHRC). CHRC było poświęcone obronie wszystkich praw skodyfikowanych w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka ONZ. Po śmierci Toma Lantosa w 2008 roku, z inicjatywy marszałka, CHRC został zinstytucjonalizowany jako pełnoprawny podmiot w Izbie Reprezentantów Kongresu Stanów Zjednoczonych. Misją Komisji Praw Człowieka Toma Lantosa jest promowanie, obrona i popieranie uznanych na całym świecie norm praw człowieka zapisanych w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka i innych odpowiednich instrumentach dotyczących praw człowieka. Komisja została nazwana na cześć Thomasa Petera Lantosa, który był jedynym ocalałym z Holokaustu kiedykolwiek zasiadającym w Kongresie Stanów Zjednoczonych (1980-2008), antynazistowskim bojownikiem ruchu oporu i wybitnym obrońcą praw człowieka.
Zapraszamy do obejrzenia nagrania z wydarzenia:
Zobacz także:
- Lyudmyla Kozlovska wystąpi w wysłuchaniu Komisji Praw Człowieka w Waszyngtonie (14.06.2025)
- SLAPP i międzynarodowe represje finansowe w Belgii/UE i Stanach Zjednoczonych: sprawa przeciwko Ludmiły Kozłowskiej i Fundacji Otwarty Dialog (11.06.2025)
- Cena ujawnienia naruszeń sankcji: atak prawny Banku Bakai na Fundację Otwarty Dialog (4.03.2025)
- Raporty: Transnarodowe represje wobec Barlyka Mendygaziyeva (7.03.2025 i 5.07.2024)
- Polityczne prześladowania Barlyka Mendygaziyeva (11.08.2021)
W mediach:
- Komisja Praw Człowieka Toma Lantosa: Represje transnarodowe: Tendencje i podejścia polityczne (14.06.2025)

