Prześladowcy Magnitskiego zaangażowani w sprawę Ablyazova. W razie ekstradycji dysydentowi grozi śmierć – ostrzega Browder

Bill Browder w liście do Manuela Vallsa przekonuje, że osoby zamieszane w aresztowanie, torturowanie i zabicie jego prawnika, Siergieja Magnitskiego, uczestniczą obecnie w prześladowaniu Mukhtara Ablyazova, o którego ekstradycję z Francji ubiega się Rosja i Ukraina na zlecenie Kazachstanu. Zdaniem Browdera udział w sprawie kazachstańskiego dysydenta tych samych skorumpowanych śledczych, sędziów i prokuratorów każe uznać proces za motywowany politycznie. Jeśli Ablyazov zostanie ekstradowany do Rosji, może podzielić los zamordowanego Magnitskiego – stwierdza Browder i apeluje o zatrzymanie ekstradycji opozycjonisty.  

Zdaniem Browdera nie mniej niż siedmiu ludzi odpowiedzialnych za śmierć prawnika oraz za tuszowanie przestępstwa jest powiązanych ze sprawą Mukhtara Ablyazova.

Browder, największy zagraniczny inwestor w Rosji do 2005 roku, został wyrzucony z kraju za ujawnianie korupcji z udziałem wielkich rosyjskich spółek. W 2008 roku jeden z jego rosyjskich prawników – Siergiej Magnitski, dotarł do dokumentów rzucających światło na oszustwo podatkowe na wielką skalę, w które zaangażowani byli urzędnicy państwowi. Do zawłaszczenia publicznych środków użyto poprzednio ukradzionych firm Browdera. Ujawnienie sprawy Magnitski przypłacił życiem. Został aresztowany, był torturowany, a w 2009 roku zmarł na skutek pobicia. Pośmiertnie Transparency International przyznało mu nagrodę za wybitny wkład w walkę z korupcją. Wraz ze śmiercią adwokata rosyjskie władze przystąpiły do zacierania śladów, fabrykując dowody i wszczynając sprawy karne przeciwko Browderowi i jego współpracownikom (a nawet pośmiertnie samemu Magnitskiemu). Jednocześnie urzędnicy zamieszani w skok na 230 milionów dolarów zostali uniewinnieni, a wielu z nich otrzymało państwowe odznaczenia.

Magnitski – jak przekonuje Browder – jest jedną z najlepiej udokumentowanych spraw naruszeń praw człowieka we współczesnej historii, która została potępiona przez PACE, Radę Europy oraz rządy wielu krajów. W 2012 sprawa Magnitskiego przeobraziła się w historyczny akt na rzecz obrony praw człowieka na całym świecie, kiedy to Kongres przyjął tzw. ustawę Magnitskiego. Dokument zakazywał udzielania wiz wjazdowych do USA rosyjskim funkcjonariuszom rządowym współodpowiedzialnym za śmierć Magnitskiego, a także innym urzędnikom podejrzanym o łamanie praw człowieka. 

Jeśli dojdzie do ekstradycji Ablyazova do Rosji może on podzielić los zamordowanego Magnitskiego.

Zdaniem Browdera nie mniej niż siedmiu ludzi odpowiedzialnych za śmierć prawnika oraz za tuszowanie przestępstwa jest powiązanych ze sprawą Mukhtara Ablyazova. Wśród osób tych znajdują się urzędnicy państwowi, którzy dopuścili się naruszeń praw człowieka i uczestniczyli w preparowaniu dowodów. Stąd Browder uznaje prześladowanie kazachstańskiego opozycjonisty za motywowane politycznie. Ostrzega też, że w przypadku ekstradycji Ablyazova do Rosji może on podzielić los zamordowanego Magnitskiego.  

Anna Koj (ODF), Bill Browder, Bartosz Kramek (ODF)

Na podobne zagrożenie zwracały już uwagę organizacje obrony praw człowieka, takie jak Amnesty International czy HRW. Międzynarodową kampanię na rzecz dysydenta prowadzi też Fundacja Otwarty Dialog. Ablyazov, który jest twórcą pierwszej masowej partii opozycyjnej w Kazachstanie, zyskał sobie przydomek osobistego wroga prezydenta Nursultana Nazarbayeva. Sukces w biznesie wykorzystał, by wspierać środowiska niezależne, sprzeciwiające się długoletnim rządom pierwszego i jedynego prezydenta w historii niezależnego Kazachstanu. Wielokrotnie więziony i prześladowany, ostatecznie emigrował. Obecnie znajduje się w areszcie we Francji, gdzie toczył się jego proces o ekstradycję do Rosji lub na Ukrainę. Teraz, po wyczerpaniu ścieżki sądowej, decyzja o losie Ablyazova spoczywa w rękach francuskiego rządu.

Mukhtar Ablyazov

kazachstański opozycjonista

założyciel DWK

Założyciel opozycyjnej partii Demokratyczny Wybór Kazachstanu. Uznawany za osobistego wroga prezydenta N. Nazarbayeva. Wielokrotnie więziony za swoją działalność polityczną. Obecnie we Francji toczy się proces o jego ekstradycję do Rosji lub na Ukrainę, o którą tak naprawdę wnioskuje Kazachstan.

W procesie o ekstradycję Ablyazova z Francji do Rosji Kreml udzielił rzekomych gwarancji kazachstańskiemu dysydentowi, na które wielokrotnie powoływały się francuskie sądy. Jednak, jak stwierdza Browder, w obliczu otaczania protekcją winnych śmierci Magnitskiego żadne gwarancje bezpieczeństwa udzielane Ablyazovowi nie mogą zostać uznane za wiarygodne. Co więcej, kilka osób, które zaangażowane są w prześladowanie opozycjonisty, figuruje na liście objętych sankcjami wprowadzonymi przez USA i UE w sprawie Magnitskiego.

Zdaniem Browdera przystanie przez Paryż na ekstradycję Ablyazova do Rosji będzie jednoznaczne z legitymizowaniem działań tych ludzi i ustanowi niebezpieczny precedens. Na koniec Browder, zwracając się bezpośrednio do Manuela Vallsa, zaapelował o niedopuszczenie do ekstradycji Ablyazova.