Budżet państwowy Ukrainy: mechanizmy bilansowania. Część IV

  • 03.04.2014
  • Autor: Viktor Maziarchuk

Część IV. Ustawy antykryzysowe i ewentualne skutki ich działania

W dniu 27 marca 2014 Rada Najwyższa Ukrainy na wniosek rządu uchwaliła ustawę „O zapobieganiu katastrofie finansowej i stworzeniu przesłanek do wzrostu gospodarczego na Ukrainie” . Należy zaznaczyć, że uchwalenie tej ustawy faktycznie uzupełnia wykaz działań, ukierunkowanych na ustabilizowanie polityki budżetowej i zrewidowanie wydatków z budżetu państwa, jakie zostały przewidziane w ustawie „O wniesieniu zmian do ustawy Ukrainy „O budżecie państwowym Ukrainy na 2014 rok”.

Przyjęcie tej ustawy jest uwarunkowane koniecznością dokonania optymalizacji wydatków z budżetu państwa, niedopuszczenia do powstawania w nim strat, zredukowania socjalnego nastawienia budżetu, przy uwzględnieniu finansowych możliwości państwa, a także potrzebą stworzenia przesłanek do wzrostu gospodarczego na Ukrainie, zwiększenia wpływów do budżetu i doskonalenia poszczególnych przepisów Kodeksu podatkowego Ukrainy. Niniejsza ustawa przewiduje:

1. Podwyższenie stawek podatków i opłat:

  • podwyższenie stawek podatków i opłat za utylizację pojazdów wycofanych z eksploatacji (określonych w liczbach bezwzględnych) w indeksie cen konsumenckich ;
  • odwołanie zakładanego obniżenia stawki podatku od dochodu przedsiębiorstw (do 16 %) i VAT (do 17%). Wprowadzenie stawki podatku od dochodu przedsiębiorstw na poziomie 18 % i VAT na poziomie 20 %;
  • zrewidowanie stawek opłaty za korzystanie z zasobów naturalnych przy wydobywaniu kopalin użytecznych i całkowite przejście na stawki procentowe oraz zwiększenie grupy kopalin użytecznych w przekroju stawek opłaty za korzystanie z zasobów;
  • dokonywanie corocznej korekty podstawy stałego podatku rolnego przy uwzględnieniu współczynnika indeksacji;
  • dwukrotne zwiększenie stawki opłaty za korzystanie z częstotliwości radiowej;
  • podwyższenie stawki podatku akcyzowego na motocykle o pojemności silnika do 0,5 litra na poziomie 0,06 euro za 1 cm3;
  • dwukrotne podwyższenie stawki podatku akcyzowego na karoserie samochodowe;
  • dwukrotne zwiększenie stawki podatku akcyzowego na nowe samochody i motocykle o pojemności silnika powyżej 0,5 litra;
  • wprowadzenie obowiązku odprowadzania opłaty w stawce 0,5 % od operacji zakupu waluty obcej, dokonanych w formie gotówkowej i/lub bezgotówkowej przez osoby prawne i fizyczne, z przeznaczeniem na obowiązkowe państwowe ubezpieczenie emerytalne;
  • ustalenie stawki 15 % i 17 % podatku od dochodu osób fizycznych dla dochodów uzyskiwanych w formie świadczeń emerytalnych, które obecnie nie są opodatkowane, jeśli ich wysokość przekracza dziesięć tysięcy hrywien od kwoty nadwyżki;
  • wprowadzenie obowiązku uiszczania 7 % podatku VAT od operacji dostawy leków i wyrobów medycznych (import i dostawy dokonywane przez producenta);
  • wprowadzenie progresywnej skali opodatkowania dochodów osób fizycznych według stawek 15%, 17%, 20%, 25%, 30% dla wszystkich rodzajów dochodów;
  • zwiększenie stawki podatku akcyzowego na wyroby alkoholowe i tytoniowe na 25 %, piwo - na 42,5 %.

2. Poszerzenie kręgu płatników podatków:

  • poszerzenie kręgu płatników uiszczających opłatę za korzystanie z zasobów naturalnych przy wydobywaniu kopalin użytecznych, o grupę płatników prowadzących działalność gospodarczą w zakresie wydobycia wód podziemnych;
  • poszerzenie kręgu płatników zobowiązanych do uiszczania opłaty w postaci nadwyżki celowej w stosunku do obowiązującej taryfy na gaz ziemny, o podmioty gospodarcze, które dokonują zakupu importowanego gazu ziemnego od nierezydentów Ukrainy;
  • rozszerzenie na wszystkie kategorie ziemi wymogów, zgodnie z którymi minimalna wielkość opłaty za dzierżawę ziemi należącej do państwa lub stanowiącej własność komunalną, nie może być niższa niż 3% normatywnej wyceny pieniężnej;
  • zmniejszenie nieopodatkowanego importu towarów, wysyłanych przy pomocy międzynarodowych przesyłek pocztowych, z 300 do 150 euro;
  • wycofanie stawki 0% VAT obowiązującej przy eksporcie zbóż i roślin przemysłowych;
  • ustalenie jako podstawy opodatkowania nieruchomości, innych niż nieruchomości gruntowe, całkowitej powierzchni nieruchomości zamiast mieszkalnej.

3. Ujednolicenie stawek podatków:

  • zastosowanie jednolitej stawki podatku akcyzowego na olej napędowy (98 € za 1000 kg) zamiast zróżnicowanych stawek w zależności od zawartości siarki (od 46 do 98 € za 1000 kg) oraz wprowadzenie opodatkowania dla paliwa alternatywnego (biopaliwa);

4. Optymalizacja ogólnej liczby osób zatrudnionych w organach ścigania:

  • zredukowanie liczby zatrudnionych w MSW o 79400 osób (z 324400 do 245000 osób)
  • służby bezpieczeństwa o 3350 osób (z 33500 osób do 30150)
  • urzędu ochrony państwa o 299 osób (z 2993 osób do 2694)
  • prokuratury o 2263 osób (z 22630 do 20367).

5. Świadczenia wypłacane z budżetu państwa, związane z odejściem na emeryturę:

  • wstrzymanie wypłaty odpraw emerytalnych dla urzędników państwowych, pracowników organów lokalnego samorządu, nagród pieniężnych za sumienną i nieprzerwaną służbę w organach państwowych, w wysokości 10 pensji na danym stanowisku pracy, w przypadku stażu w służbie państwowej wynoszącym co najmniej 10 lat ;
  • wstrzymanie indeksacji emerytur, dokonywanej w związku ze wzrostem średniego wynagrodzenia za pracę (dochodu), od którego są płacone składki ubezpieczeniowe;
  • przyznanie emerytury w wysokości 70 % kwoty miesięcznego wynagrodzenia, od którego była płacona jednolita składka na powszechne państwowe ubezpieczenie społeczne, dla poszczególnych kategorii osób.
  • obywatelom zamieszkałym na terenie Autonomicznej Republiki Krymskiej (ARK) i w Sewastopolu, świadczenia przewidziane w przepisach dotyczących ubezpieczenia społecznego i emerytalnego, są wypłacane ze środków wpływających od płatników jednolitej składki na powszechne państwowe ubezpieczenie społeczne, przebywających na terenie AKR i Sewastopola. W przypadku powstania deficytu środków na finansowanie tych świadczeń, deficyt ten jest pokrywany ze środków budżetowych ARK i budżetu miasta Sewastopol.

Zaproponowane przez Rząd Yatsenyuka działania są ukierunkowane na zapobieżenie katastrofie finansowej i stworzenie przesłanek dla wzrostu gospodarczego. W pierwszej kolejności działania te przewidują obniżenie socjalnych standardów ludności, a nie likwidację „przeżytków” Rządu Azarova (schematów działania w zakresie unikania płacenia podatków, finansowanie nieuzasadnionych wydatków poszczególnych gałęzi przemysłu, między innymi, węglowej itd.).

###

Viktor Mazyarchuk
Ekspert w dziedzinie zarządzania instytucjami publicznymi

Wykształcenie: Lwowska Akademia Handlowa – magister w zakresie „Międzynarodowych stosunków gospodarczych”. Harvardzki Instytut Administracji Państwowej im. Johna F. Kennedy – Szkolenie kadry zarządzającej

Zajmował różne stanowiska w komerycyjnych firmach działających w dziedzinie consultingu inwestycyjnego i zarządzania projektami. Od 2010 do 2013 roku był zatrudniony w służbie państwowej, jako doradca ministra gospodarki Ukrainy, zastępca dyrektota Departamentu Bezpieczeństwa Finansowego Ministerstwa Sytuacji Nadzywczajnych Ukrainy i zastępca dyrektora Państwowej Agencji do spraw Inwestycji i Zarządzania Narodowymi Projektami Ukrainy.

Volodymyr Panchenko

Wykształcenie:
Uzyskał stopień magistra zarządzania biznesem w Międzynarodowym Instytucie Zarządzania w Kijowie [Международный институт менеджмента] .
Krajowa Akademia Zarządzania Instytucjami Państwowymi [Национальная академия государственного управления] .
Posiada stopień naukowy doktora (Historia gospodarki) 

Doświadczenie zawodowe:
2011-2013 – dyrektor/członek zarządu Międzynarodowego Ośrodka Badań Perspektywicznych, doradca ministra Ministerstwa Rozwoju Gospodarczego i Handlu Ukrainy. 
2010-2011 – dyrektor Departamentu Polityki Inwestycyjnej i Innowacyjnej Ministerstwa Rozwoju Gospodarczego i Handlu Ukrainy. 
2009-2010 – dyrektor Departamentu Działań Inwestycyjnych w Narodowej Agencji Kosmicznej Ukrainy 
1991-2009 – dyrektor generalny j.v. «IBOYA»

W celu uzyskania bardziej szczegółowych informacji prosimy o kontakt:

Viktor Mazyarchuk - viktor.maziarchuk@odfoundation.eu
Volodymyr Panchenko - volodymyr.panchenko@odfoundation.eu Fundacja „Otwarty Dialog”

Więcej na temat: Ukraina, budżet